Dù đã gần bảy giờ chiều, trời vẫn còn oi bức lạ. Con đường một chiều Phan Đình Phùng tràn ngập xe cộ đủ loại. Người nào người nấy đầy vẻ mệt nhoài. Lượt khẽ nheo mắt. Ánh sáng mặt trời vẫn còn khó chịu. Đến trước cổng chùa Kỳ Viên, Lượt ngừng lại. Nó ngó dáo dác chung quanh. Vừa thoáng thấy một thiếu niên đồng tuổi với nó đang đi bên kia đường Lượt la to:
- Bích! Bích!
Nghe gọi, Bích chạy qua. Hai cậu bé mừng rỡ xiết tay nhau.
Lượt nói:
- Tối mai tao đi rồi!
Bích ngạc nhiên.
- Ủa! Sao mày đi mua quá vậy? Mày đi một mình à?
Lượt gật đầu:
- Phải! Tao đi một mình!
Bích buồn buồn nói:
- Mày may mắn quá!
Ngừng một lát, Bích tiếp:
- Mày được đi du lịch Nha Trang thích quá! Nha trang đẹp lắm mày ơi! Mày có nhớ mấy câu thơ này không:
Khánh Hòa đẹp lắm ai ơi!
Vào Nam ra Bắc ghé chơi Khánh Hòa.
Lượt và Bích là đôi bạn nghèo rất thân. Ba của Lượt chết từ lâu, hiện Lượt ở với mẹ. Lượt chả có anh em gì cả. Mẹ Lượt hằng ngày đi buôn bán kiếm tiền sống qua ngày và nuôi Lượt ăn học. Hai mẹ con Lượt sống an vui trong cảnh nghèo dưới một mái nhà lụp xụp trong khu chợ Bàn Cờ. Lượt có rất ít bạn, chỉ có một mình Bích là bạn thân. Thình lình, tuần rồi, Lượt được mẹ cho hay bác Hoàng, anh ruột của ba Lượt, hiện ở Nha Trang gọi Lượt ra đó nghỉ mát trong dịp hè. Lượt chưa biết mặt bác Hoàng ra sao cả. Mẹ Lượt cũng chưa gặp bác Hoàng gần hai chục năm nay rồi. Lượt chỉ được nghe mẹ nói. Lượt còn một người bác ruột đang làm ăn ở Lào. Từ trước đến nay, mẹ con Lượt chả nhận được tin tức gì của bác Lượt cả.
Biết Bích buồn vì mình sắp được hưởng cảnh sung sướng du lịch ở Nha Trang thơ mộng. Lượt an ủi bạn:
- Tao ra đó chơi chỉ một tháng thôi. Tại bác tao gọi... Hơn nữa tao muốn gặp bác ruột tao.
Bích nói:
- Tao nhận thấy bác mày lạ quá! Từ lâu bác mày chả liên lạc thư từ gì với mày, cả lúc bác mày về Việt Nam. Bây giờ bất ngờ bác mày lại mời mày...
- Bác tao có cắt nghĩa điều này rồi... Bác tao cho biết sau nhiều năm buôn bán ở Lào, bác tao đã tạo được một tài sản khá lớn. Hiện bác tao vừa xây xong một biệt thự thật đẹp ở xóm Bóng thuộc vùng ngoại ở Nha Trang. Bác tao ra ở chỗ đó. Sở dĩ từ lúc về Việt Nam, bác tao không liên lạc với má tao là vì bác tao muốn tạo sự bất ngờ, bác tao muốn chờ xây cái biệt thự đó xong xuôi đã... Bác tao hiện chỉ còn mẹ con tao là bà con ruột thịt.
Nghe Lượt giải thích xong, Bích hỏi:
- Nhưng tại sao bác mày không mời má mày?
Lượt đáp:
- Tại vì má tao bận đi bán. Hơn nữa, bác tao muốn gặp riêng tao... có lẽ để tìm hiểu tao.
Lượt và Bích đi song song đến ngã tư Phan Đình Phùng - Cao Thắng. Vừa đến cạnh ngọn đèn xanh đỏ chỉ dẫn lưu thông, Bích khẽ nói nhỏ với Lượt:
- Lại người đó nữa!
Lượt ngạc nhiên:
- Ai?
- Người theo dõi tụi mình suốt hai ngày nay. Tao nhận thấy hễ gặp mày là gặp luôn người đó.
Hoảng hốt, Lượt quay nhìn ra phía sau. Bích thì thầm:
- Người đang đứng cạnh sập báo đó!
Theo lời chỉ dẫn của Bích, Lượt thấy ngay người khả nghi đang theo dõi bọn Lượt. Người ấy mặc áo bỏ ra ngoài, đầu đội nón nỉ, mặt xương, mũi hơi quặp. Tuổi người ấy độ bốn mươi.
Từ hơn hai ngày nay, kể từ lúc Lượt nhận được tin bác mời ra Nha Trang, Bích nhận thấy người đó luôn theo sát Lượt như bóng với hình.
Tuy nhiên, Lượt chưa có vẻ tin lời Bích:
- Mày chắc người đso theo dõi mình không? Vả lại, mình có gì đâu mà theo dõi!
Bích quả quyết:
- Chắc chứ! Tap để ý nếu mình đi, người đó đi; nếu mình ngừng, người đó ngừng.
Như muốn chứng tỏ Bích nhận xét sai lầm người lạ lấy thuốc ra hút rồi quay lưng đi thẳng.
Lượt cười:
- Đó! Mày thấy chưa! Người đó đâu có theo dõi mình!
Bích khẽ nhăn trán:
- Biết đâu đó là bác mày?
Lượt cười to:
- Sai rồi mày ơi! Bác tao năm nay gần sáu mươi tuổi rồi, còn người đó chỉ độ bốn mươi là cùng, làm sao là bác tao được!
Bích vẫn còn nghi ngờ:
- Hay là... đó là người của bác mày mướn để canh chừng mày.
Lượt vỗ vai Bích:
- Thôi mày! Đừng nghi bậy nữa! Hơi đâu để ý chuyện không đâu cho mệt. Khi ra tới Nha Trang tao viết thư ngay cho mày.
Bích nói:
- Làm sao ra đó mày biết đường đi tới chỗ ở của bác mày được?
Lượt đáp:
- Có người đón, bác tao dặn thế.
- Nhưng làm sao biết mặt mày mà đón được?
- Bác tao dặn tao đến cạnh sập báo độc nhất ở cạnh ga rồi sẽ có người đến đón.
Chợt nhớ mẹ đang đợi ở nhà, Lượt nói với Bích:
- Thôi! Tao về nghe! Tao phải sửa soạn đồ đạc để tối mai lên đường.
Hai đứa trẻ xiết tay nhau.
Bích nói:
- Nhớ viết thư cho tao nghe mày!
Lượt cười:
- Nhớ chứ! Tao sẽ gửi hình phong cảnh Nha Trang cho mày.
Bích cười theo:
- Nhớ gửi cả hình mày nữa nghe!
Hai đứa cười vang. Tình bạn thắm thiết hơn cả bao giờ. Đường phố đã lên đèn.
***
Chiều hôm sau lúc gần bảy giờ rưỡi, Lượt được má dẫn ra ga xe lửa đi chuyến tốc hành Saigon - Nha Trang. Lần đầu tiên Lượt bước chân đến ga Saigon nên cảnh tượng đối với Lượt khá lạ lùng. Các hành khách hối hả xách vali lên các toa xe đang sắp nối đuôi dài dằng dặc. Bây giờ, Lượt mới cảm thấy hơi sợ. Lần đầu tiên trong đời, Lượt phải xa mẹ và phải đi một mình hàng trăm cây số ngàn suốt một đêm trường trên một chuyến xe lửa tốc hành. Lượt ngập ngừng không muốn bước lên xe. Nhưng tiếng còi hụ chát chúa đã nổi vang rền báo hiệu giờ xe chạy. Lượt đành phải giã từ mẹ bước lên một toa xe tìm chỗ ngồi.
Đoàn xe từ từ chuyển bánh, nhanh dần, nhanh dần. Lượt thấy mẹ đứng yên bất động trên sân ga. Bóng mẹ Lượt nhỏ dần rồi mất hút trong đám đông. Lượt rơm rớm nước mắt. Vì chưa xa mẹ bao giờ, Lượt thấy buồn lạ lùng. Theo như lời các hành khách đã từng đi Nha Trang độ tám giờ sáng hôm sau, tàu sẽ tới Nha Trang.
Lượt xách vali tiến đến ngồi trên một băng dài. Cạnh trái Lượt là một bà cụ đang nhai trầu bỏm bẻm. Cạnh phải Lượt là một ông độ năm mươi tuổi đang đắm mình vào một cuốn sách.
Lượt mở vali lấy một cuốn sách hình ra xem nhưng Lượt chỉ xem được thoáng sơ qua mà thôi.
Con tàu chạy càng lúc càng nhanh. Chỉ vài phút sau, tàu đã ra đến ngoại ô Saigon. Gió lùa vào toa tàu làm Lượt cảm thấy lạnh. Nhớ lời mẹ dặn, Lượt lấy áo len ra mặc vào. Chiếc đèn độc nhất của toa tầu không đủ sức soi sáng rõ mọi vật. Xem hình một hồi, Lượt cảm thấy chóng mặt. Lượt để cuốn sách hình trên đùi. Thình lình, linh tinh báo Lượt biết có chuyện lạ, Lượt ngẩng đầu nhìn ra phía trái, các người đồng hành đang ngồi im lặng đọc báo, nhưng ở cuối toa tàu, một người đang đứng hút thuốc... và dòm Lượt chằm chặp.
Lượt sợ hãi, run toàn thân. Rõ ràng quá, Lượt không thể nào lầm được: đúng là người theo dõi Lượt mấy ngày nay.
Lượt cố gắng xoá bỏ các ý nghĩ lo lắng trong đầu và cho đó chỉ là sự tình cờ. Lượt lại mở cuốn sách hình ra xem. Những hình ảnh nhảy múa loạn xạ trước mắt nó. Lượt lại cảm thấy người ấy đang theo dõi mình từng cử chỉ một. Lượt ngẩng đầu lên. Cặp mắt sắc sảo của người lạ đang chiếu vào toàn thân Lượt. Lượt cảm thấy ớn lạnh xương sống. Biết Lượt đang nhìn mình người lạ khẽ quay sang phía khác rồi bước nhanh qua toa tàu bên.
Bây giờ Lượt đã tin lời Bích: chính người đó đang theo dõi rình mò Lượt. Nhưng tại sao vậy? Lượt có làm gì đâu? Lượt chỉ ra Nha Trang thăm bác mà!
Nhiều hàng khách đã ngã mình trên ghế ngủ ngon lành. Giờ này, chắc mẹ cũng đã lên giường ngủ. Lần đầu tiên, mẹ ngủ một mình vắng con. Bao nhiêu ý nghĩ dồn dập trong đầu làm Lượt cảm thấy choáng váng. Lượt lo âu nhìn chung quanh. Người lạ khả nghi đã biến mất. Quá lo âu và mệt nhọc, Lượt thiếp đi lúc nào không hay.
Lúc Lượt tỉnh dậy thì trời bắt đầu sáng. Chuyến xe lửa tốc hành đang ngừng ở một ga nhỏ. Lượt thấy một số hành khách xuống tàu qua một tàu nhỏ đang đậu cạnh bên. Xa xa, ngôi tháp cổ di tích của dân tộc Chiêm Thành đập vào mắt Lượt. Thấy lạ, Lượt hỏi ông khách cạnh bên thì được ông khách đó cho biết đây là ngã ba Tháp Chàm, những hành khách chuyển tàu là những hành khách đi Đà Lạt. Chỉ còn độ hai giờ nữa là đến Nha Trang. Lượt quan sát chung quanh, người lạ theo dõi Lượt đêm qua lại xuất hiện trong tầm mắt Lượt. Người ấy đang nhìn Lượt vẫn với cặp mắt đáng sợ y như đêm qua.
Hai giờ sau.
Đoàn tàu từ từ tiến vào ga Nha Trang. Lượt là một trong những hành khách xách vali xuống đất trước tiên. Lượt sốt ruột muốn gặp xem bác ruột nó như thế nào, đang ngỡ ngàng nhìn chung quanh, Lượt bỗng nghe như ai đang gọi mình:
- Ê! cậu bé kia!
Quay về hướng tiếng gọi, Lượt thấy một người đàn ông mặc quần kaki xanh và áo sơ mi trắng đang len lỏi qua đám đông hành khách tiến về phía Lượt. Người ấy ngừng trước Lượt và hỏi:
- Mày là Lượt phải không?
Lối hỏi thiếu thiện cảm làm Lượt ngạc nhiên và hơi sợ. Không lẽ đây là bác Hoàng, người bác ruột mến yêu của Lượt sao? Cách phục sức cẩu thả, đôi ria mép, cặp mắt nhìn Lượt không chút cảm tình, đã làm Lượt vỡ mộng. Lượt tưởng là sẽ được bác âu yếm đón tiếp. Nào ngờ đâu... bỗng nhiên nó lại liên tưởng đến người theo dõi nó trên chuyến tàu đêm qua. Nó quay nhìn một vòng chung quanh. Hành khách đang vội vã sắp hàng trình giấy ra cửa.
- Mày là Lượt phải không? Sao tao hỏi không trả lời!
Giọng nói cáu kỉnh giận dữ của người ấy làm Lượt giật mình trở về thực tại. Nó nói lắp bắp:
- Có phải ông là bác Hoàng
Người ấy cười mỉa:
- Không phải! Tao là Đán đi đón mày.
- Ông là người của bác tôi.
- Phải! Tao là tài xế riêng của bác mày. Bác mày giao tao trông coi mày trong suốt thời gian mày ở Nha Trang.
Người gì thật là khó chịu! Lượt chưa biét tính sao thì ông Đán giật vali trong tay Lượt và nói:
- Thôi đi chứ! Xe chờ ở cổng đó.
Lượt đi theo ông Đán. Một thắc mắc bỗng loé lên trong đầu, Lượt hỏi:
- Tại sao ông nhận được mặt tôi?
- Tại bác mày đã cho tao biết hình dáng mày.
Lượt ngạc nhiên:
- Ủa! Bác tôi chưa gặp tôi lần nào mà, bác tôi không có hình ảnh của tôi nữa, tại sao bác tôi biết hình dáng tôi được?
Ông Đán lại cau có:
- Mày đừng hỏi lôi thôi! Đi theo tao nếu mày không muốn đi lạc giữa Nha Trang này.
Nói tới đây, ông Đán đổi giọng có vẻ dịu hơn:
- Lấy giấy trình ra cửa đi!
Lượt theo ông Đán bước ra khỏi trạm kiểm soát sau khi trình giấy. Ông Đán dẫn Lượt tiến đến một chiếc xe hơi đang đậu ở vệ đường.
Lượt hỏi:
- Xe hơi của bác tôi phải không ông?
Ông Đán không trả lời, mở cửa xe và nói:
- Mày lên ngồi đi, để vali bên cạnh đó!
Chờ Lượt lên ngồi xong xuôi, ông Đán mới lên xe và rồ máy chạy.
Nhìn qua tấm kính chiếu hậu, Lượt bỗng lại thấy ớn lạnh cả xương sống. Người lạ theo dõi Lượt suốt đếm qua đang đứng ở vệ đường nhìn đăm đăm theo xe Lượt và Lượt thấy dường như người ấy đang mỉm cười, một nụ cười hết sức tinh quái.